KARS ARPAÇAY TÜRKÜLERİ

2008-04-17 14:44:00

KARS ARPAÇAY TÜRKÜLERİ

 

merhaba,

 

bugün sizler için memleketim olan Kars Arpaçay'a ait bir türküyü yayınlayacağım

 ben bu türküyü çok severim, Sırrı Denizden dinlemek te ayrı bir keyif verir....

 

ama babamın söylediği bir türkü varki aman allah, ''ezem ezeden oğlan bıyıh bezeden oğlan, anasının yanında gıza göz eden oğlan'''

 

hele birde bu türküyü Murat amcam ile birlikte söylediklerinde , gülme krizine giriyorum..ama bir okadar da dinlerken keyif alıyorum...

 

Arpaçay'ı aştı taştı

Arpaçay'ı aştı taştı
Sel Sara'mı aldı gaştı
Sara gözel kalem Kaştı

Apardı seller sara'mı
Bir ala gözlü balamı

Yüz atlıydık çıktık düze
Bıçak batsın yaman göze
Sağrı basmağ suda üze

Apardı seller Sara'mı
Bir ala gözlü balamı

Arpaçay'ı derin olmaz
Akan sular serin olmaz
Sara kimi gelin olmaz

Apardı seller Sara'mı
Bir ala gözlü balamı

Arpaçay'ı meni aldı
Apardı deryaya saldı
Cilvodarım dalda kaldı

Apardı Seller Sara'mı
Bir ala gözlü balamı

Men bu bağa girmemişem
Gonca gülü dermemişem
Men Sara'mı görmemişem

Apardı seller saramı
Bir ala gözlü balamı

Şimdi olduk günü kara
Derdimize yohtur çare
Sara hasret kaldı yare

Apardı seller sara 'mı
Bir ala gözlü balamı

Kaldı bu sinemde dağın
Öldürdü meni ferağın
Oldu kara tay otağın

Apardı seller Sara'mı
Bir ala gözle balamı

Adaklın gözler yolunu
Boynuna salsın kolunu
Su aldı sağ-ı solunu

Apardı seller Sara'mı
Bir ala gözlü balamı

Düyünü döktüm kazana
Gaynadı kaldı azana
Ne deyim Allah yazana

Apardı seller Sara'mı
Bir ala gözlü balamı

Gedin deyin Han Çoban'a
Gelmesin bu yıl Muğan'a
Muğan batıp kızıl kana

Apardı seller Sara'mı
Bir ala gözlü balamı

 

türkünün hikayesi

 

İnsanoğlu, türküsüz kaldığı zaman gurbettedir derler. Türküler var, türkülerde ulus var yaşam var. İnce yüce duygularla insan var.

Türkülerimiz, ninnilerimiz ve ağıtlarımız bir olay üzerine doğmuş. Tümünün bir öyküsü var. Tümünde ortak olan: İnsan duygularını dile getirmesi.

Bu öykü, Kars'ın Arpaçayı ilçesine bağlı Şöregel adıyla anılan düzlük bir araziden geçen Arpaçayı suyu ile Kar Suyu'nun birleştiği Mugan denilen yerde geçer.

Bir zamanlar Mugan denilen bu yerde bir köy varmış. Köyün varlıklı ağasının Saran adında bir kızı varmış ki; uzun boyu ince beli, sırma gibi saçlarıyla köy yiğitlerinin düşlerine girermiş. Saran, güzelliğinin yanısıra çok da becerikliymiş... Koyunları, inekleri sağar, ata biner, renk renk kilimlerin en güzelini dokurmuş.

Saran'ın babasının sürüsünü güden bir çoban varmış. İsmi Han. O da uzun boylu yakışıklı, yiğit bir delikanlı. Günlerden bir gün, Han çoban, koyunları, sağılması için ağıla getirmiş... O günde Saran süt sağıyormuş ağılda... Derken iki gencin bakışları karşılaşmış, gözlerinden çıkan aşk kıvılcımları gönüllerinde alevlenmiş, birbirlerine aşık olmuşlar... Ama ne çare, kız ağa kızı... Oğlan ise garip bir çoban... Derdini kalbine gömmüş Han Çoban, gömmüş ama, sonunda dayanamamış yaşlı ninesine anlatmış. Yaşlı nine bu durumu Saran'ın anasıyla konuşmuş. Konuşmuş konuşmasına da anası ne yapsın.

Yaşlı nineye, dönüp:
-"Han Çoban, yiğit namuslu bir delikanlı, Kızım Saran'a da layık, ne var ki ağa bunu duyarsa küplere biner, bizleri yaşatmaz" demiş.

Nine de; ağayı razı edebilmek için köyün ileri gelenlerini toplayıp, ağadan "Allah'ın emri, peygamber'in kavli" ile Saran kızı, Han çobana istemişler. Ağa önce kızmış, itiraz etmiş, sonunda:

"Bir şartla olur" demiş. "Çobana nişan ederim ama yedi yıl kızla oğlan birbirlerini görmeyecekler. Han Çoban yayladaki otlaktan köye inmeyecek"

"Ağanın söyledikleri Han çobanla, Saran kıza anlatıldığında, onlar: "Yeter ki sağlık olsun, yedi yıl nedir ki, kuş gibi gelir, düş gibi geçer" demişler. Demişler ama yedi yıl bu, dile kolay. Saran kız kardeşleriyle birlikte oturmuş dokuma tezgahına, her yıl için bir halı dokumuş... Sonunda yedi yıl tamamlanmış yedi halı da dokunmuş. Köy halkı neşe içinde düğün gününü beklerken, Saran, kardeşleri ve anasıyla birlikte, yedi yılda dokuduğu halıları temizlemek için Arpaçayı'na gelip yıkamaya başlamışlar. Derken hava kararmış... Gök gürlemiş... Şimşekler çakmış.... O sırada sel halılardan birini götürürken, Saran kız çeyizini kurtarmak için kendini suya atmış... Bir anda suyun içinde kaybolup gitmiş...

Sonunda Saran'ın cesedini sudan çıkarmışlar. Kızını o durumda gören Saran'ın anası bu ağıdı yakmış.


 

airf sağ...

 

317
0
0
Yorum Yaz